Wspólny głos organizacji pozarządowych w systemie nieodpłatnej pomocy prawnej
POPPE zrzesza organizacje prowadzące ponad 460 punktów NPP i NPO - ponad 62% wszystkich punktów nieodpłatnej pomocy prowadzonych przez NGO w Polsce.
stan na marzec 2026 r.
System nieodpłatnej pomocy prawnej i poradnictwa
System nieodpłatnej pomocy prawnej i nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego (NPP/NPO) to publiczna usługa:
nieodpłatna pomoc prawna i poradnictwo obywatelskie oraz edukacja prawna w każdym powiecie w Polsce, realizowana na podstawie ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie obywatelskim oraz edukacji prawnej.
1489 punktów
NGO (organizacje pozarządowe) prowadzą ponad połowę — 790 punktów (2026 r.)
~500 tys. świadczeń/rok
499 812 porad w 2025 r. Średnio 336 na punkt
Edukacja prawna
Wyłącznie NGO realizują edukację prawną w każdym powiecie — 27 254 działania w 2024 r.
Dlaczego NGO są kluczowe?
Organizacje pozarządowe (NGO) realizowały nieodpłatne poradnictwo prawne i obywatelskie zanim powstała ustawa o NPP/NPO.
Kim jesteśmy
POPPE powstało w lutym 2026 r. po III Ogólnopolskiej Konferencji Poradniczej w Krynicy-Zdroju (zorganizowanej przez Stow. Sursum Corda), podczas której Ministerstwo Sprawiedliwości przedstawiło założenia nowej ustawy przewidujące faktyczną eliminację organizacji pozarządowych z prowadzenia punktów i poradnictwa podstawowego.
Ta informacja zmobilizowała środowisko do bezprecedensowego zsieciowania. POPPE łączy organizacje prowadzące ponad 62% punktów NPP/NPO powierzonych NGO. Działamy wolontariacko, w obronie obywatelskiego charakteru systemu.
Rzecznictwo
Reprezentujemy środowisko przed MS, RDPP, parlamentem.
Demokratyczna reprezentacja
Rada i Rzecznicy wybrani w głosowaniu.
Wspólne stanowiska
Jednolity głos 460+ punktów ma znaczenie.
Rzecznicy POPPE
/ kadencja 2026–2027
I Rzecznik POPPE
Marcin Kałużny
Prezes Zarządu Stow. Sursum Corda w Nowym Sączu
Największa organizacja poradnicza — 176 punktów NPP/NPO (2026 r.). W systemie od 2016 r. Organizator Konferencji Poradniczych w Krynicy-Zdroju. Mediator. W sektorze NGO od 2000 r.
Rzecznik POPPE
dr Dawid Daniluk
Prezes Stow. Obywatelskiej Pomocy Prawnej w Olsztynie
Adiunkt WPiA UWM. 50+ opracowań naukowych, 20 o NPP/NPO. 10 lat w punktach. Radca prawny, doradca obywatelski, mediator.
Czemu się sprzeciwiamy · Za czym stoimy · Co proponujemy
✕
Czemu się sprzeciwiamy
Eliminacja NGO z systemu
Model Centrów Pomocy Prawnej i bonów wypiera organizacje z prowadzenia punktów i poradnictwa.
Fałszywy zarzut „marży" NGO
MS traktuje koszty administracyjne jako narzut, choć NGO za te same pieniądze realizują koordynację, kontrolę jakości, szkolenia, zastępstwa.
Biurokratyzacja dostępu do pomocy
Dwustopniowy system (informacja → wniosek → decyzja → bon → pomoc) zamiast bezpośredniego dostępu. Bariera nie do pokonania dla osób w kryzysie.
Brak dialogu ze środowiskiem
Reforma projektowana bez udziału praktyków prowadzących 790 punktów. Przedstawiciele NGO w Radzie nie konsultują stanowisk.
◆
Za czym stoimy
Eliminacja NGO z systemu
Model Centrów Pomocy Prawnej i bonów wypiera organizacje z prowadzenia punktów i poradnictwa.
Fałszywy zarzut „marży" NGO
MS traktuje koszty administracyjne jako narzut, choć NGO za te same pieniądze realizują koordynację, kontrolę jakości, szkolenia, zastępstwa.
Biurokratyzacja dostępu do pomocy
Dwustopniowy system (informacja → wniosek → decyzja → bon → pomoc) zamiast bezpośredniego dostępu. Bariera nie do pokonania dla osób w kryzysie.
Brak dialogu ze środowiskiem
Reforma projektowana bez udziału praktyków prowadzących 790 punktów. Przedstawiciele NGO w Radzie nie konsultują stanowisk.
✓
Co proponujemy
Jednolita Norma Poradnicza (JNP)
Liczba punktów wg faktycznej liczby świadczeń. Norma 500/rok × ~500 tys. porad (2024) = ~1000 punktów. Min. 1 w powiecie.
Elastyczny harmonogram (20h/tydz.)
Odejście od sztywnego 5×4h. Dyżury popołudniowe, wieczorne, sobotnie — wg potrzeb lokalnych
Cyfrowa weryfikacja (PESEL)
Koniec papierowych oświadczeń. Identyfikacja w systemie teleinformatycznym — jak NFZ.
Koszty administracyjne = jakość
NGO finansują koordynację, szkolenia, kontrolę, dostępność. Regulowanie struktury kosztów z góry jest nieuzasadnione i szkodliwe.
Dłuższe umowy (2–3 lata)
Stabilizacja kadr, mniejsza rotacja, bezpieczeństwo ekonomiczne.
Wzmocnienie edukacji prawnej
Priorytety tematyczne, lepsze finansowanie (dziś: 3%), powiązanie z promocją systemu.
✓ Ministerstwo potwierdziło kierunek postulatów (styczeń 2026)
MS potwierdza uwzględnienie kluczowych postulatów petycji z XII.2025. Wiceminister Pałka 26.02.2026: utrzymanie min. 50% punktów dla NGO, przyjęcie koncepcji JNP.
Pisma, stanowiska, odpowiedzi instytucji
Każdy dokument ze streszczeniem. Pełne teksty PDF do pobrania.
01.06.2025
Petycja wspólna
Petycja do Premiera RP
01.06.2025
Pismo wspólne
Pismo do Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka
22 organizacje tworzące POPPE
Ponad 460 punktów NPP/NPO w ~100 powiatach (III.2026).
Wzmocnij głos środowiska
Każda organizacja prowadząca punkty NPP, NPO lub edukacji prawnej. Zero kosztów.